รอยดำหลังอักเสบ (PIH): สาเหตุ วิธีลดรอย และส่วนผสมที่ช่วยได้จริง
- 6 เม.ย.
- ยาว 1 นาที
รอยดำหลังอักเสบ (Post-Inflammatory Hyperpigmentation หรือ PIH) คือรอยสีผิวที่เข้มขึ้นหลังจากการอักเสบ ไม่ว่าจะเกิดจากสิว ผื่นภูมิแพ้ แผลหรือโรคผิวหนังอื่นๆ เป็นปัญหาแพร่หลายในคนไทยที่มีผิวเข้มอยู่แล้ว เนื่องจากการอักเสบกระตุ้นให้ melanocytes ผลิต melanin สะสมผิวมากเกินปกติ
เข้าใจกลไกการเกิด PIH
PIH ไม่ใช่โรค แต่เป็นปฏิกิริยาตอบสนองของผิวหลังจากได้รับบาดแผล กระบวนการคือ เมื่อผิวอักเสบ keratinocytes และเซลล์รอบข้างจะส่งสารอักเสบ (cytokines) ไปยัง melanocytes ให้ผลิต melanin เพิ่มขึ้น สีผิวจึงเข้มขึ้นในบริเวณที่อักเสบ คนผิวเข้มสังเกตเห็น PIH ได้ง่ายกว่าผิวขาว และ PIH มักใช้เวลานานเดือนถึงปีกว่าจะจางหายเอง หากไม่ดูแลอย่างถูกต้อง
ส่วนผสมและสารสำคัญในการลดรอย PIH
สารยับยั้งการสร้าง melanin: Niacinamide, Arbutin, Kojic acid, Tranexamic acid, Vitamin C, Azelaic acid
สารเร่งการผลัดเซลล์ผิว: Retinoids (tretinoin, adapalene) ช่วยเร่งการลอกเซลล์ผิวที่มีสี melanin สะสม
การป้องกันแสงแดด: สำคัญที่สุด ต้องใช้กันแดด SPF50+ ทุกวัน เพราะแสงแดดยิ่งกระตุ้นให้ผลิต melanin เพิ่มขึ้น
หัตถกรรมแพทย์: Chemical peel ด้วย glycolic acid หรือ laser treatment สำหรับกรณีที่รุนแรง
ข้อควรระวังในการดูแล
หลีกเลี่ยงการบีบสิวหรือแคะหน้าโดยไม่จำเป็น เพราะจะลดรอย PIH ได้ต้องรักษาการอักเสบให้หายก่อน ใช้ครีมกันแดดอย่างสม่ำเสมอ และมีความอดทนในการใช้ผลิตภัณฑ์ โดยทั่วไปต้องใช้เวลา 3–6 เดือนขึ้นไปจึงเห็นผล
เอกสารอ้างอิง
Davis EC, Callender VD. (2010). Postinflammatory hyperpigmentation: a review of the epidemiology, clinical features, and treatment options in skin of color. J Clin Aesthet Dermatol. 3(7):20-31.
Passeron T, et al. (2020). Hyperpigmentation disorders and their treatment. Br J Dermatol. 183(2):e10.
Silpa-archa N, et al. (2014). Optimizing niacinamide in the management of postinflammatory hyperpigmentation. J Drugs Dermatol. 13(5):565-567.
Handel AC, et al. (2014). Melasma: a clinical and epidemiological review. An Bras Dermatol. 89(5):771-782.
ความคิดเห็น