Molluscum Contagiosum (หูดข้าวสุก): รักษาอย่างไรในเด็ก — Cantharidin, Cryotherapy, รอหายเอง | Siam Derm IOD

Molluscum Contagiosum หรือหูดข้าวสุก เป็นโรคติดเชื้อผิวหนังจากไวรัส Molluscum Contagiosum Virus (MCV) ในตระกูล Poxviridae รอยโรคมีลักษณะเฉพาะคือตุ่มนูนสีเนื้อ ขนาด 2-5 มม. มีรอยบุ๋มยุบตรงกลาง (central umbilication) พบบ่อยในเด็กอายุ 2-10 ปี บริเวณลำตัว รักแร้ และขาหนีบ ติดต่อได้จากการสัมผัสผิวโดยตรง การใช้ของร่วมกัน และสระว่ายน้ำรวม โดยส่วนใหญ่เป็นโรคที่ไม่รุนแรงและหายได้เอง บทความนี้ช่วยผู้ปกครองตัดสินใจว่าควรรอให้หายเองหรือเข้ารับการรักษา

จะรอให้หายเองหรือรักษาดี

ในเด็กที่ภูมิคุ้มกันปกติ หูดข้าวสุกมักหายได้เองภายใน 6-12 เดือน (บางรายนานถึง 2 ปี) อย่างไรก็ตามมีข้อบ่งชี้ที่ควรพิจารณารักษา

• จำนวนมาก: มีตุ่มจำนวนมาก (มากกว่า 30 ตุ่ม) หรือกระจายลุกลามเร็ว

• มีการอักเสบ: มีการอักเสบรอบตุ่ม (molluscum dermatitis) หรือมีการติดเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อน

• ตำแหน่งพิเศษ: ขึ้นบริเวณใบหน้า เปลือกตา หรืออวัยวะเพศ

• กลุ่มเสี่ยง: ผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง เช่น ติดเชื้อ HIV หรือหลังปลูกถ่ายอวัยวะ และผู้ใหญ่ที่ติดต่อทางเพศสัมพันธ์

• ความต้องการ: กังวลเรื่องความสวยงามหรือผู้ปกครองต้องการรักษาให้หายเร็ว

วิธีรักษาหูดข้าวสุก

มีหลายทางเลือกที่แพทย์ผิวหนังจะเลือกให้เหมาะกับอายุและจำนวนรอยโรค

• ยาทา Cantharidin: Cantharidin 0.7% เป็นยาทาที่สกัดจากแมลง ทำให้เกิดตุ่มพองและตุ่มหลุดลอกใน 3-7 วัน ไม่เจ็บระหว่างทา เด็กมักยอมรับได้ดี

• จี้เย็น: Cryotherapy จี้ด้วยไนโตรเจนเหลว 5-10 วินาทีต่อตุ่ม เจ็บขณะทำ เหมาะกับเด็กโต

• ขูดออก: Curettage ขูดตุ่มออก ควรทายาชา EMLA cream ประมาณ 1 ชั่วโมงก่อนทำเพื่อลดความเจ็บ

• ยาทาอื่น ๆ: Imiquimod 5% หรือ Tretinoin 0.025% ในรายที่มีตุ่มกระจายมาก และ KOH 10% สำหรับการดูแลที่บ้านในเด็กเล็ก

คำถามที่พบบ่อย

ติดต่อได้ไหม? ติดต่อได้จากการสัมผัสผิวกับตุ่มโดยตรง หรือใช้สิ่งของร่วมกัน เช่น ผ้าเช็ดตัวและของเล่น

ไปสระว่ายน้ำได้ไหม? ไปได้หากปิดตุ่มไว้ แต่ควรหลีกเลี่ยงการใช้ผ้าเช็ดตัวหรือของใช้ร่วมกับผู้อื่น

หลังรักษาจะมีรอยไหม? การจี้เย็นหรือขูดออกอาจทำให้มีรอยขาวชั่วคราว (รอยด่างขาวหลังการอักเสบ) แต่ส่วนใหญ่ไม่เป็นแผลเป็น

หูดข้าวสุกหายเองได้จริงไหม? ในเด็กที่ภูมิคุ้มกันปกติมักหายได้เองใน 6-12 เดือน แต่หากมีข้อบ่งชี้ เช่น ตุ่มมาก อักเสบ หรือขึ้นในตำแหน่งพิเศษ ควรพบแพทย์

หูดข้าวสุกส่วนใหญ่ไม่รุนแรงและมีทางเลือกรักษาที่ปลอดภัยสำหรับเด็ก หากไม่แน่ใจว่าควรรอหรือรักษา ควรปรึกษาแพทย์เฉพาะทางผิวหนังที่ Siam Dermatology โทร 061-448-7000 หรือ LINE @siamderm

บทความโดย นพ.ภัทร วรวุทธินนท์ แพทย์เฉพาะทางผิวหนัง · ตรวจทานล่าสุด 16 กรกฎาคม 2569