Pyoderma Gangrenosum: แผลเรื้อรังขยายเร็ว ห้าม Debride — รักษาด้วย Steroid + Immunosuppressant

Pyoderma Gangrenosum (PG) เป็นโรคผิวหนังชนิด Neutrophilic Dermatosis ที่รุนแรง มีลักษณะเป็นแผลเรื้อขยายขนาดรวดเร็ว ขอบม่วงช้ำเลือด (Violaceous Undermined Border) มีรอยขอบยกลอยเข้าไปใต้ขอบแผล สิ่งสำคัญที่สุดคือ Pathergy Phenomenon — แผลแย่ลงเมื่อ Debride หรือขูดล้าง จึง ห้าม ตัดเนื้อตายออก (Surgical Debridement) ถ้าไม่ได้ควบคุมโรคขณะรับ Immunosuppressant

การวินิจฉัย — Diagnosis of Exclusion

PG ไม่มีลักษณะตัดชิ้นเนื้อจำเพาะ ต้องตัดออกสาเหตุอื่นของแผลก่อน ได้แก่ ติดเชื้อแบคทีเรีย (รวม Mycobacteria), ติดเชื้อราลึก, Vasculitis, Calciphylaxis จากนั้นตรวจ IBD (Crohn/UC), RA, Hematologic Malignancy (AML, MDS, IgA Gammopathy) ซึ่งสัมพันธ์กับ PG ได้ถึง 50% ของผู้ป่วย ตัดชิ้นเนื้อพบ Dense Neutrophilic Infiltrate ไม่มีเชื้อ

Pathergy — อย่าตัดเนื้อตายออก

การผ่าหรือ Debride แผล PG จะทำให้รอยขยายขึ้นอย่างรวดเร็ว (Pathergy) ผู้ป่วยหลายรายถูกวินิจฉัยผิดว่าเป็นไซติดเชื้อ ถูกผ่าตัดเนื้อตายขยายออก → แผลมามากขึ้นจนไม่หาย ถ้าพบแผลชนิดนี้ต้องสงสัย PG และรีบปรึกษาแพทย์ผิวหนัง

การรักษา

First-line: Prednisolone 0.5-1 mg/kg/day ร่วมกับ Cyclosporine 3-5 mg/kg/day Refractory: Infliximab (ได้ผลดีมากถ้า PG ร่วมกับ Crohn's), Adalimumab, IVIG, Mycophenolate ‘ Local care: Topical Tacrolimus/Steroid รอยเล็ก Wound Dressing ชนิด Non-adherent ‘ ห้ามตัดเนื้อตาย (ยกเว้น Skin Graft หลังควบคุมโรค) ติดตามโรคร่วมตลอด

คำถามที่พบบ่อย

Q: PG ติดต่อไหม? A: ไม่ติดต่อ ไม่ใช่โรคติดเชื้อ Q: ทำไมถึงต้องตรวจ IBD? A: 30-50% พบ PG ร่วมกับ IBD/Other Systemic Disease Q: รักษานานแค่ไหน? A: หลายเดือนถึงหลายปี ต้องไล่ลง Steroid ช้าๆ Q: ติดตามโรคร่วมอย่างไร? A: ตรวจ IBD, RA, CBC, SPEP Bone marrow หากสงสัย Hematologic Malignancy

📞 ปรึกษา Pyoderma Gangrenosum ที่ Siam Dermatology — LINE @dr.patskinclinic | โทร 061-448-7000