Lentigo Maligna: Melanoma in situ บนใบหน้าผู้สูงอายุ

Lentigo maligna (LM) คือ melanoma in situ ชนิดหนึ่งที่เจริญช้า หลายปี บนผิวหนังที่โดนแดดสะสม มักพบที่ใบหน้า จมูก ของผู้สูงอายุ มีโอกาสลุกลามเป็น lentigo maligna melanoma (invasive) 3-5% ตลอดชีวิตผู้ป่วย รอยโรคไม่เจ็บ ไม่คัน จึงมักมาพบแพทย์ช้า ขนาดใหญ่แล้ว

Dermoscopy จำเพาะของ LM

Dermoscopy LM บนใบหน้า มี stepwise progression: 1) asymmetric pigmented follicular opening 2) annular-granular structures 3) rhomboidal structures + grey pseudo-network 4) homogeneous areas/obliteration follicle openings ช่วยแยกจาก solar lentigo หรือ pigmented actinic keratosis ได้ชัดเจน (confocal microscopy ช่วยได้อีก ถ้ามี)

Broad Shave Biopsy

LM มักมี subclinical extension ไกลกว่าที่ตาเห็น จึงต้อง biopsy แบบ broad shave (incisional ขนาด 6-8 mm) ไม่ใช้ punch biopsy 4 mm เล็ก เพราะมี sampling error สูง (จะ miss invasive component) Histo: continuous proliferation atypical melanocytes single cells + nests at DEJ, extension down follicular epithelium, solar elastosis dermis

ทางเลือกรักษา

Standard: Wide Local Excision margin 5-10 mm (LM ตามแนวทาง guidelines เก่า 5 mm บางครั้งไม่พอ ปัจจุบันแนะนำ 9-10 mm) Mohs Micrographic Surgery / Staged Excision: เหมาะกับ LM บนใบหน้าใกล้อวัยวะสำคัญ (ตา จมูก ปาก) เพราะตรวจ margin ทั้งหมด recurrence rate <2% Imiquimod 5% topical: off-label สำหรับผู้ที่ผ่าตัดไม่ได้ ทาวันละครั้ง 5 วัน/สัปดาห์ × 12 สัปดาห์ recurrence สูงกว่า (10-20%) Radiation therapy: รอง สำหรับผู้สูงอายุ unfit surgery ติดตามทุก 6 เดือน × 5 ปี → ปีละครั้ง with dermoscopy + full body skin check

คำถามที่พบบ่อย

LM ต่างจากกระอย่างไร? กระเป็น benign ไม่ขยาย ขอบเรียบ LM ขยายอย่างไม่สม่ำเสมอ สีไม่สม่ำเสมอ มี dermoscopy features ผิดปกติชัดเจน

ทำไมต้องตัด margin 9-10 mm ไม่ใช่ 5 mm? งานวิจัย Kunishige 2012 พบ margin 5 mm clear ได้แค่ ≈86% ของ LM ต้อง 9 mm ถึง clear 97%

Imiquimod ได้ผลหรือ? ได้ผลประมาณ 70-80% complete clearance แต่ไม่ยืนยันด้วยหิสโต มีโอกาสเหลือ residual atypical cells

Mohs surgery ทำที่ไหน? ถ้าต้องการ Mohs สำหรับ LM บนหน้า คลินิกของ Dr. Pat มีบริการส่งต่อ Mohs surgeon ที่ร่วมงาน หรือทำ staged excision ของตัวเองได้

📞 ปรึกษา Lentigo Maligna ที่ Siam Dermatology — LINE @dr.patskinclinic | โทร 061-448-7000