Infantile Hemangioma: ปานแดงในเด็กทารก — รักษาด้วย Propranolol

Infantile Hemangioma (IH) หรือปานแดงชนิดทารก เป็นเนื้องอกชนิดไม่ร้ายที่พบบ่อยที่สุดในทารก (3-10% ของทารก) มีระยะเติบโตชัดเจน (proliferative phase) ช่วง 0-6 เดือนแรก ตามด้วย plateau และยุบตัวช้าๆ (involution) จนหายไปภายอายุ 5-7 ปี ผู้ป่วยส่วนใหญ่ไม่ต้องรักษา แต่กลุ่มที่มีข้อบ่งชี้ — มีแผล (ulceration) ขวางทางเดินหายใจ (airway) รอบตา (periorbital) หรือบริเวณที่จะทำให้เสียรูปงาม (disfigurement) — ต้องรักษาด้วย Propranolol

Propranolol: ยามาตรฐาน first-line ขนาด 2-3 mg/kg/day

Propranolol เป็น non-selective beta-blocker ที่จากรายงานบังเอิญ (NEJM 2008) กลายเป็นยามาตรฐานสำหรับ Problematic IH ขนาด 2-3 mg/kg/day แบ่ง BID (หรือ TID ในบางราย) ระยะเวลารักษา 6 เดือน ถึง 1 ปี กลไกระดับโมเลกุล: vasoconstriction ลด perfusion, inhibit angiogenesis (VEGF, bFGF), และ induce apoptosis ของ endothelial cells ผลลัพธ์ >80% pediatric hemangioma reduction ไม่มี rebound หลังหยุดยา ถ้าหยุดเร็วเกินไปจะมี rebound 10-20% — ต้องรักษาถึง 12 เดือน

PHACES syndrome screening ก่อนเริ่มยา

ถ้าพบ IH ขนาดใหญ่บนใบหน้าขนาด >5 cm ต้อง screen PHACES syndrome (Posterior fossa, Hemangioma, Arterial anomalies, Cardiac/Coarctation, Eye, Sternal cleft) — ทำ MRI/MRA brain + neck, echocardiogram, ophthalmology consult IH บริเวณ lumbosacral midline (>2.5 cm) ต้องประเมิน LUMBAR syndrome ด้วย spinal US (อายุ <6 เดือน) หรือ MRI Contraindication ของ Propranolol: bronchospasm/asthma, heart block, decompensated heart failure, hypoglycemia tendency

Monitoring: BP, HR, glucose, sleep disturbance

ก่อนเริ่มยาตรวจ ECG, baseline BP, HR ถ้าอายุ <2 เดือน หรือประวัติไม่ชัดเจน รักษาใน inpatient setting กรณีอื่น outpatient titration ขึ้นขนาด weekly จาก 1 → 2 → 3 mg/kg/day Monitor BP/HR ที่ 1 ชั่วโมงหลังได้ยา ADR สำคัญ: bradycardia, hypotension, hypoglycemia (ให้ยาหลังมื้อนม งดยาถ้าไม่สบาย), sleep disturbance และปลายมือปลายเท้าเย็น กลุ่มเสี่ยงสูง (ต้อง hospitalization ระหว่าง titration): <8 สัปดาห์, PHACES ยืนยัน, comorbid cardiac, social factors ทางเลือก: timolol 0.5% gel สำหรับ superficial IH ขนาดเล็ก PDL laser หลังยุบตัว สำหรับ residual telangiectasia

Q: ปานแดงของลูกต้องรักษาทุกรายไหม? — ไม่ ~90% ยุบอย่างสมบูรณ์ รักษาเมื่อมี ulceration / airway / eye / disfigurement เท่านั้น Q: เริ่มรักษาได้ตอนไหน? — ช่วง 5 สัปดาห์ – 5 เดือน (proliferative phase) ได้ผลดีที่สุด Q: หยุดยาได้ตอนไหน? — หลังครบ 6 เดือนและมี response ดี ลดยาช้าๆ ตลอด 4-8 สัปดาห์ Q: มียาอื่นหรือ steroid ไหม? — ได้ Propranolol ถือเป็น first-line แทน oral steroid (ผลข้างเคียงมากกว่า) Atenolol เป็นทางเลือกกรณีผู้ป่วยมี sleep / wheezing

📞 ปรึกษาปานแดงในเด็ก (Infantile Hemangioma) ที่ Siam Dermatology — LINE @dr.patskinclinic | โทร 061-448-7000