Herpes Simplex Virus (HSV): ริมฝีปาก ริมฝีอวัยวะเพศ รักษาด้วย Acyclovir/Valacyclovir

Herpes Simplex Virus (HSV) มี 2 ชนิด: HSV-1 มักพบบริเวณริมฝีปาก (Cold sore, orolabial) HSV-2 มักพบบริเวณอวัยวะเพศ (Genital) ปัจจุบัน cross-infection เพิ่มขึ้น (Oral sex → HSV-1 ไปอวัยวะเพศได้) อาการเริ่มจาก prodrome — คัน ยิบ ร้อน → ตุ่มน้ำใสขนาดเล็กสองถึงสามอยู่บนปื้นสีแดง (Vesicles on erythematous base) → แตก → แผล → สะเก็ด หายใน 7-10 วัน ไวรัสถ้าเป็นซ้ำตลอดชีพใน Dorsal root ganglion

การวินิจฉัย

Clinical: ลักษณะรอยโรค + ตำแหน่ง + Recurrence Tzanck smear: พบ Multinucleated Giant Cells (ไว ไวกับ VZV ไม่ได้) Viral PCR: ไวที่สุด ยืนยันชนิดได้ IgG/IgM สำหรับ Screening (ไม่ยืนยันการติดเชื้อระยะเฉียบพลัน)

การรักษา

Acute: Acyclovir 400 mg PO 3 ครั้ง ข 5 วัน หรือ Valacyclovir 1 g BID ข 7-10 วัน (first episode), 1 g OD ข 5 วัน (recurrence) Famciclovir เป็นอีกทางเลือก ถ้า ≥ 6 ครั้ง/ปี ผิง: Suppressive Therapy — Acyclovir 400 mg BID หรือ Valacyclovir 500 mg OD ลดการกลับเป็นซ้ำ 70-80% ลด transmission ยาทามีผลจำกัด อาจไม่ช่วยเชิงรีบด่วน

ตั้งครรภ์

มารดาติดเชื้อ HSV ส่งต่อลูกผ่านช่องคลอด (Neonatal Herpes) ซึ่งรุนแรง ถ้ามารดามี active lesion ขณะคลอดต้อง C-section รายที่มีการติดเชื้ออย่างรุนแรงช่วงครรภ์ไตรมาสที่ 3 ต้องรับ Acyclovir Suppression 36 สัปดาห์ถึงคลอด

คำถามที่พบบ่อย

Q: ริมฝีปากติดอย่างไร? A: ติดจากน้ำลาย จูบ ใช้ยาลิปสติก/แก้วร่วม Q: หายขาดได้ไหม? A: ไม่ขาด ไวรัสอยู่ตลอดชีพ ยาช่วยลดการกลับเป็นซ้ำ Q: ติดต่อตอนไหน? A: ช่วง active lesion ละอองสูง แต่ asymptomatic shedding ก็ติดได้ Q: ถ้าเป็นซ้ำบ่อยควรทำไง? A: พบแพทย์ พิจารณา Suppressive therapy

📞 ปรึกษา HSV ริมฝีปาก/อวัยวะเพศ ที่ Siam Dermatology — LINE @dr.patskinclinic | โทร 061-448-7000