Actinic Keratosis (ผิวหนังหยาบจากแสงแดด) ต้นเหตุก่อนมะเร็งที่ต้องรู้จัก

Actinic Keratosis (AK) หรือ Solar Keratosis คือรอยผิวหนังหยาบเป็นแผ่นหรือตุ่มหยาบจากแสงแดด เป็นภาวะ precancerous lesion ที่สามารถพัฒนาเป็น Squamous Cell Carcinoma หากไม่รักษา

ลักษณะและอาการ

ผิวหนังบริเวณที่โดนแสงแดดมาก (ใบหน้า, หู, หลังมือ, หัวไหล่) มีลักษณะ: ผิวหนังแดงหรือสีเนื้อหนัง สะเก็ดหยาบเหมือนกระดาษ เจ็บหรือคันเมื่อสัมผัส และอาจมีสีแดงหรือสีชมพู ขนาดปกติเล็กกว่า 1 cm

ปัจจัยเสี่ยง

ปัจจัยเสี่ยงสำคัญ: อายุมากกว่า 50 ปี ผิวหนังสีอ่อน, ประวัติได้รับแสงแดดสะสมชั่วชีวิต ภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง (ใช้ยากดภูมิคุ้มกัน, เคมอ, หรือ PUVA) และผู้ที่ติดเชื้อ HIV

วิธีการรักษา

• Cryotherapy (liquid nitrogen): เหมาะสำหรับ AK จำนวนน้อยที่อยู่ในตำแหน่งชัดเจน

• Topical 5-fluorouracil (5-FU): ทานาน 2-4 สัปดาห์ รักษาได้หลายรอยพร้อมกัน

• Imiquimod 5%: กระตุ้น innate immunity เพื่อกำจัด AK

• Ingenol mebutate: ใช้ 3 วันติดต่อกัน

• Photodynamic Therapy (PDT): ใช้แสงเพื่อทำลายเซลล์ผิดปกติ เหมาะสำหรับรอยหลายแห่ง

เอกสารอ้างอิง

1. Criscione VD, et al. Clinical diagnosis of actinic keratosis: a systematic review with meta-analysis. JAAD. 2009;60(3):458-467.

2. Werner RN, et al. Evidence- and consensus-based (S3) Guidelines for the Treatment of Actinic Keratosis. JEADV. 2015;29(11):2069-2079.

3. Schmitt AR, Bordeaux JS. Solar keratoses: photodynamic therapy, cryotherapy, 5-fluorouracil, imiquimod, diclofenac, or what? Facts and controversies. Clin Dermatol. 2013;31(6):712-717.

4. Moy RL. Clinical presentation of actinic keratoses and squamous cell carcinoma. J Am Acad Dermatol. 2000;42(1 Pt 2):S8-S10.