โรคผิวหนัง 30 ชนิดที่พบบ่อย — สาเหตุ อาการ วิธีรักษา จากแพทย์ผิวหนังเฉพาะทาง

โรคผิวหนังมีอยู่ประมาณ 3,000 ชนิด แต่ที่พบบ่อยในคลินิกผิวหนังของไทยมีประมาณ 30 ชนิด บทความนี้อาจารย์แพทย์เฉพาะทางผิวหนังได้รวบรวมโรคผิวหนังที่พบบ่อยที่สุด พร้อมสาเหตุ อาการ และแนวทางการรักษาโดยสังเขป เพื่อเป็นคู่มืออ้างอิงเบื้องต้น ทั้งนี้การวินิจฉัยและการรักษาที่แม่นยำควรอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์

กลุ่มโรคที่พบบ่อยที่สุด 20 อันดับแรก

• 1. สิว (Acne): รูขุมขนอุดตันจากไขมันและเชื้อ C. acnes มีทั้งชนิดอุดตัน อักเสบ ฮอร์โมน และซีสต์ รักษาด้วย Retinoids, Benzoyl peroxide, Clindamycin, Spironolactone และ Isotretinoin

• 2. ฝ้า (Melasma): เม็ดสี Melanin มากขึ้นจากแสงแดดและฮอร์โมน รักษาด้วย Tranexamic acid, Hydroquinone, Pico Laser และครีมกันแดด SPF50+

• 3. ผื่นแพ้ผิวหนัง (Atopic Dermatitis): โรคเรื้อรังพบบ่อยในเด็ก มีอาการคันรุนแรง รักษาด้วย Moisturizer, Topical Steroid, Tacrolimus, Dupilumab และ NB-UVB

• 4. สะเก็ดเงิน (Psoriasis): เกิดจากภูมิคุ้มกันผิดปกติ ผื่นขุยหนาสีเงิน รักษาด้วย Vitamin D analog, ยาชีววิทยา, NB-UVB และ Methotrexate

• 5. เซ็บเดิร์ม (Seborrheic Dermatitis): ผื่นมันและขุยจากเชื้อรา Malassezia รักษาด้วย Ketoconazole shampoo และ Tacrolimus

• 6. ลมพิษ (Urticaria): ผื่นนูนแดงคัน รักษาด้วย Antihistamine และ Omalizumab ในรายเรื้อรัง

• 7. ผมร่วง (Alopecia): มีทั้งชนิดกรรมพันธุ์ (AGA), ผมร่วงเป็นหย่อม (Areata) และ Telogen รักษาด้วย Minoxidil, Finasteride, PRP และ JAK inhibitors

• 8. หูด (Warts): เกิดจากการติดเชื้อ HPV รักษาด้วย Cryotherapy, Salicylic acid, Electrocautery และเลเซอร์

• 9. เริม (Herpes Simplex): จากไวรัส HSV-1 และ HSV-2 รักษาด้วย Acyclovir และ Valacyclovir

• 10. งูสวัด (Herpes Zoster): จากการกลับมาทำงานของไวรัส VZV รักษาด้วยยาต้านไวรัสภายใน 72 ชั่วโมง และมีวัคซีนป้องกัน (Shingrix)

• 11. กลาก-เกลื้อน (Tinea): จากเชื้อรา Dermatophyte รักษาด้วยยาต้านเชื้อราชนิดทาหรือรับประทาน เช่น Terbinafine และ Itraconazole

• 12. หิด (Scabies): จากตัวไร Sarcoptes scabiei รักษาด้วย Permethrin 5% และ Ivermectin ชนิดรับประทาน

• 13. รอยดำ/รอยแดงหลังอักเสบ (PIH/PIE): รักษาด้วย Tranexamic acid, Azelaic acid, Pico Laser (สำหรับรอยดำ) และ PDL/V-Beam (สำหรับรอยแดง)

• 14. โรซาเชีย (Rosacea): หน้าแดงและมีเส้นเลือดฝอย รักษาด้วย Metronidazole, Ivermectin, PDL และ Brimonidine

• 15. ด่างขาว (Vitiligo): ภูมิคุ้มกันทำลายเซลล์สร้างเม็ดสี รักษาด้วย NB-UVB, Excimer, Tacrolimus และ JAK inhibitor (Ruxolitinib)

• 16. มะเร็งผิวหนัง (Skin Cancer): ได้แก่ BCC, SCC และ Melanoma ใช้หลัก ABCDE ในการสังเกต รักษาด้วยการผ่าตัด, Mohs surgery และ Immunotherapy

• 17. ขนคุด (Keratosis Pilaris): รักษาด้วย Urea cream, Salicylic acid lotion และ Tretinoin

• 18. คีลอยด์ (Keloid): รักษาด้วยการฉีดสเตียรอยด์ในรอยแผล, 5-FU, PDL และการผ่าตัดร่วมกับการฉายรังสี

• 19. ติ่งเนื้อ-ขี้แมลงวัน: ได้แก่ Skin tag และ Seborrheic keratosis รักษาด้วย Electrocautery, คลื่นวิทยุ (RF) และเลเซอร์

• 20. รังแค (Dandruff): รักษาด้วยแชมพูขจัดรังแคที่มี Ketoconazole หรือ Zinc pyrithione

อีก 10 ชนิดที่พบบ่อย

นอกจากนี้ยังมีโรคผิวหนังที่พบบ่อยอีก 10 ชนิด ได้แก่ ผื่นแพ้สัมผัส (Contact dermatitis), ผื่นแพ้ยา (Drug rash), ผดร้อน (Miliaria), พุพอง (Impetigo), ไฝ (Mole/Nevus), จุดด่างดำ (Hyperpigmentation), ด่างขาว (Vitiligo), ฝีรักแร้เรื้อรัง (Hidradenitis Suppurativa), เหงื่อออกมาก (Hyperhidrosis) และผิวแห้งแตก (Xerosis)

เมื่อไหร่ควรพบแพทย์ผิวหนัง

• ผื่นเรื้อรัง: ผื่นขยายอย่างรวดเร็ว หรือไม่หายภายใน 2 สัปดาห์

• อาการติดเชื้อ: ผื่นมีน้ำเหลือง หนอง หรือเจ็บรุนแรง

• สงสัยมะเร็ง: ไฝหรือติ่งเนื้อที่ขยายเร็ว สีเปลี่ยน หรือขอบไม่ชัด (ตามหลัก ABCDE)

• อาการร่วม: มีอาการทางระบบร่วม เช่น ไข้ ปวดข้อ อ่อนเพลีย

• ผื่นในเด็ก: ผื่นในเด็กที่ไม่ดีขึ้นภายใน 1 เดือน

คำถามที่พบบ่อย

โรคผิวหนังที่พบบ่อยที่สุดในไทยมีอะไรบ้าง? โรคที่พบบ่อย เช่น สิว ฝ้า ผื่นแพ้ผิวหนัง เซ็บเดิร์ม กลาก-เกลื้อน ลมพิษ และผมร่วง ซึ่งส่วนใหญ่ควบคุมและรักษาได้ด้วยแนวทางที่เหมาะสม

ผื่นแบบไหนควรรีบพบแพทย์? ผื่นที่ขยายเร็ว ไม่หายใน 2 สัปดาห์ มีน้ำเหลืองหรือหนอง มีไข้ร่วม หรือไฝที่เปลี่ยนแปลงตามหลัก ABCDE ควรรีบพบแพทย์

โรคผิวหนังส่วนใหญ่รักษาหายได้ไหม? โรคผิวหนังหลายชนิดรักษาหายได้ ส่วนโรคเรื้อรัง เช่น สะเก็ดเงินหรือผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง แม้ไม่หายขาดแต่ควบคุมอาการได้ดีด้วยการรักษาต่อเนื่อง

จำเป็นต้องตรวจชิ้นเนื้อทุกครั้งไหม? ไม่จำเป็นทุกครั้ง การตรวจชิ้นเนื้อจะพิจารณาเฉพาะเมื่อสงสัยรอยโรคที่ผิดปกติหรือมะเร็งผิวหนัง เพื่อยืนยันการวินิจฉัย

หากมีข้อสงสัยหรืออาการไม่ดีขึ้น แนะนำให้ปรึกษาแพทย์เฉพาะทางผิวหนังเพื่อการวินิจฉัยและวางแผนการรักษาที่เหมาะสมกับคุณ ปรึกษาแพทย์เฉพาะทางผิวหนังที่ Siam Dermatology โทร 061-448-7000 หรือ LINE @siamderm

บทความโดย นพ.ภัทร วรวุทธินนท์ แพทย์เฉพาะทางผิวหนัง · ตรวจทานล่าสุด 16 กรกฎาคม 2569